Het kind van het 20ste konvooi (1234)
 |
Kleine Simon in de klas
“Hoe kan ik over de jodenvervolging spreken
met mijn jonge leerlingen?” vragen vele leraren in het basisonderwijs zich af.
Het boekje Simon, het jongetje dat wist te ontsnappen, is een
bruikbaar didactisch instrument om aan deze moeilijk taak te
beginnen.
|
Van nummer tot verhaal
Simon Gronowski, kind van joodse inwijkelingen, is een jongen als alle
jongens van elf: hij heeft een oudere zus die hij aanbidt, hij gaat naar de
scouts en durft wel eens kwajongensstreken uit te halen. Met eenvoudige prenten
wandelen we doorheen zijn verhaal en begrijpen de kinderen hoe Simon door de
nazi’s wordt gediscrimineerd, opgejaagd en in de Kazerne Dossin in Mechelen
opgesloten. Zo krijgt één van de anonieme nummers op de transportlijsten van de
nazi’s weer een gezicht en een verhaal. Met Simon loopt het – tegen alle
nazi-logica in – goed af. Hij slaagt erin van de deportatietrein te springen en
wordt tot aan de bevrijding opgevangen door hulpvaardige Belgen.
Didactische troeven
Dit is een verhaal met vele lagen: met het personage Simon als rode draad,
kaarten we onderwerpen aan als de bezetting, de identificatie en registratie van
de joden in België, hun isolering en stigmatisering, hun arrestatie en
deportatie… We dringen niet binnen in de gruwelijke realiteit van Auschwitz zelf
maar de kinderen doorzien al gauw de universele mechanismes van uitsluiting en
discriminatie die Auschwitz mogelijk maakten. We onderzoeken hoe omstanders zich
tot daders en slachtoffers verhouden en wat de consequenties van keuzes kunnen
zijn.
Bovendien is het een levensecht verhaal: naast de prenten kunnen
we de kinderen ook authentiek archiefmateriaal tonen: foto’s van Simon als baby,
zijn SipoSD-fiche, de transportlijst met zijn naam erop, een brief die zijn zus
hem in gevangenschap schrijft, fragmenten uit het dagboek van zijn vader…
Ook eens uitproberen?
- Als je met je klas het Joods Museum van Deportatie en Verzet bezoekt, kan je
daar ook werken rond Simons verhaal. Contacteer
marjan.verplancke@kazernedossin.be.
- Meer weten? Gronowski, S., L’enfant du 20e convoi, Luc Pire, Brussel, 2005,
206 p.